Συμβόλαιο Γάμου – Ονορέ ντε Μπαλζάκ

Μετάφραση: Νίκος Αθανασιάδης

«Όμως μακριά απ’τον γάμο. Ποιος παντρεύεται σήμερα; Έμποροι μόνο από συμφέρον ή για να ‘ναι δυο να σέρνουν το κάρο, ή χωρικοί που θέλουν παιδιά να γίνουν κι αυτά χωριάτες […] Είμαστε εντελώς ελεύθεροι και τώρα πας να κουκουλωθείς;»

Το Συμβόλαιο Γάμου είναι ένα κλασικό έργο του Ονορέ ντε Μπαλζάκ. Μου άρεσε πολύ η έκδοση και σκέφτηκα να το πάρω για να έρθω σε επαφή με τον συγγραφέα.

Το έργο είναι κοινωνικό της εποχής και το θέμα του είναι ο γάμος. Ο γάμος ως κοινωνική σύμβαση. Ο γάμος όχι ως ένωση και παράγωγο του έρωτα, αλλά ως σύμπραξη συμφερόντων δύο ατόμων ή μάλλον δύο οικογενειών. Ο Μπαλζάκ χρησιμοποιεί την ιστορία ενός γάμου για να δείξει πώς τα χρήματα, η κοινωνική τάξη και τα συμφέροντα καθορίζουν τις ανθρώπινες σχέσεις υπό το πρίσμα πάντα της ματιάς ενός άντρα του 1835.

Ο νεαρός αριστοκράτης Πολ ντε Μανερβίλ ερωτεύεται και αποφασίζει να παντρευτεί τη γοητευτική αλλά «σκιώδη» ως προς τις προθέσεις της, Ναταλί Ευαγγελίστα, κόρη μιας πλούσιας Ισπανίδας χήρας. Ο στενός του φίλος, ο δικηγόρος ντε Μαρσέ, τον προειδοποιεί ότι η οικογένεια Ευαγγελίστα ενδιαφέρεται κυρίως για την περιουσία του και για την κοινωνική της εξασφάλιση. Ο ντε Μανερβίλ έχοντας μικρή εμπειρία από οικονομικά σκάνδαλα και δολοπλοκίες ετοιμάζεται να υπογράψει το συμβόλαιο γάμου. Θα το κάνει τελικά; Και αν ναι, τι επιπτώσεις θα έχει;

Ο συγγραφέας παίρνει ένα ενδιαφέρον και μείζον κοινωνικό θέμα και κινείται γύρω από αυτό μεταφέροντάς μας τις σκέψεις του μέσα από συζητήσεις των ηρώων. Αν και απεικονίζει εύστοχα την εποχή και τις ανησυχίες της, δεν μπόρεσε να με κρατήσει λόγω της παντελούς έλλειψης δράσης. Η υπόθεση κινούνταν με πολύ αργούς ρυθμούς και περιοριζόταν σε τυπικές συζητήσεις ανάμεσα στους ήρωες και τους δικηγόρους τους.

Δεν θα το πρότεινα για εύκολα σε κάποιον. Ίσως θα πρέπει να δοκιμάσω ξανά να διαβάζω Ονορέ ντε Μπαλζάκ σε κάποιο άλλο έργο του.